Antiaanbakpan zonder teflon, de zogenaamde seasoned pan. Ik ben met de meeste antiaanbakpannen overgestapt naar deze seasoned pannen en ik heb er eigenlijk geen moment spijt van gehad. Waar bij een antiaanbakpan de teflonlaag beschadigt, is dat bij deze pannen niet mogelijk. Mocht de antiaanbaklaag beschadigd raken, wat eigenlijk alleen gebeurt door verkeerd gebruik, kan je de laag simpelweg met wat zonnebloemolie herstellen. Ik vertel je uit eigen ervaring waarom ik deze pannen zo vaak gebruik en wat de voordelen en nadelen zijn.
Inhoudsopgave
- Teflon beschadigt snel. Dit is het alternatief.
- Wat is een seasoned pan?
- De antiaanbaklaag wordt steeds sterker!
- Hoe goed is de laag van een seasoned antiaanbakpan zonder teflon
- Schoonmaken van de seasoned antiaanbakpan, even afspoelen
- Gaat een seasoned pan een levenlang mee?
- Herstellen van de antiaanbaklaag van een seasoned pan
- Heeft een seasoned pan ook nadelen ten opzichte van een antiaanbakpan met teflon?
- Kort de verschillen tussen een seasoned pan zonder teflon laag en een antiaanbakpan met teflon laag
- Afronding antiaanbakpan zonder teflon laag
- Disclaimer
Teflon beschadigt snel. Dit is het alternatief.
Je herkent het vast wel. Je hebt een nieuwe antiaanbakpan met teflon en hij werkt perfect. Toch merk je eigenlijk altijd dat de werking van de antiaanbaklaag na verloop van tijd minder wordt en dat de teflonlaag beschadigd raakt of op plekken loslaat. Een teflonlaag wordt na verloop van tijd altijd zwakker.
Er is een alternatief met een antiaanbaklaag dat sterker is dan teflon en die alleen maar sterker wordt naarmate je de pan vaker gebruikt! Het is zelfs zo dat je de antiaanbaklaag zelf simpel kan herstellen als deze toch beschadigd raakt. De zogenaamde seasoned pannen zijn de ideale antiaanbakpan zonder teflon wat mij betreft. Op een paar puntjes na dan.
Wat is een seasoned pan?
Een seasoned pan is een pan die meestal is gemaakt van koolstofstaal of plaatstaal. Bij de fabricage in de fabriek, wordt de pan ingesmeerd met een laagje natuurlijke olie. Hierna wordt de pan verhit tot een hoge temperatuur, waarbij de olie inbrandt. Het klinkt raar, maar zo werkt het wel.
Door de pan en de olie zo te verhitten ontstaat er een harde antiaanbaklaag van natuurlijke olie, dus zonder enige chemische coating als teflon. Dit proces heet seasoning. Je hebt dus een antiaanbakpan zonder teflon, maar met een keiharde laag van natuurlijke olie. Deze laag kan je eventueel zelf steeds herstellen, maar daarover verderop meer.
De antiaanbaklaag wordt steeds sterker!
Bij het verhitten van de pan en de olie in de fabriek hecht de olie aan het metaal en vormt een keiharde natuurlijke antiaanbaklaag.
Het bijzondere van seasoned pannen is dat hoe vaker je de pan op de juiste manier gebruikt, hoe sterker de antiaanbaklaag wordt. Iedere keer dat je bakt met een beetje zonnebloemolie, wordt de laag sterker en gladder. Waar een antiaanbakpan met teflon slijt en zwakker wordt, wordt een seasoned pan alleen maar sterker.
Hoe goed is de laag van een seasoned antiaanbakpan zonder teflon
De antiaanbaklaag van een seasoned pan is verrassend hard. Het kan ook tegen hogere temperaturen dan een teflonlaag. Als je de pan wat langer op de juiste manier gebruikt, dan is het gebruik van metalen spatels zelfs geen probleem. Het gebruik van metaal bij een antiaanbakpan met een teflon laag is absoluut geen goed idee.
De laag is hard, maar er zijn wel een paar aandachtspuntjes. Deze bespreek ik hier.
Schoonmaken van de seasoned antiaanbakpan, even afspoelen
Het schoonmaken van een seasoned pan is aan de ene kant heel simpel, terwijl er toch ook wat dingen zijn om rekening mee te houden zodat je pan inderdaad een leven lang meegaat.
Afspoelen, absoluut niet afwassen
Na het bakken laat je de seasoned pan een stuk afkoelen, waarna je de pan met een afwasborstel of spons onder de hete kraan afwast. Belangrijk is hierbij dat je geen zeep gebruikt! Alleen heet water en een afwasborstel is genoeg. Zeep beschadigt de antiaanbaklaag en dat wil je niet.
Het beste is het om de pan onder de hete kraan af te wassen wanneer deze nog net niet helemaal is afgekoeld. Dat maakt het schoonmaken makkelijker. Doe dit niet wanneer de pan nog helemaal heet is.
Afdrogen, opwarmen en insmeren
Na het afwassen van de seasoned pan onder de hete kraan, moet je de pan meteen goed afdrogen. Als de pan helemaal droog is, dan smeer je de pan aan de binnenkant in met een superdun laagje olie. Zonnebloemolie is hier perfect voor. Dit laagje olie moet zo dun zijn dat je het vrijwel niet ziet. Dit helpt de volgende keer weer met net sterker maken van de antiaanbaklaag omdat het de ingebrande laag iets verdikt.
Een tip hierbij:
De pan kan wel roesten. Het is daarom belangrijk om ervoor te zorgen dat deze seasoned pan echt helemaal droog is, voordat je de olie erop smeert. Dus droog hem meteen goed af na het afspoelen onder de hete kraan, zodat het laatste beetje water snel verdampt omdat de pan nog warm is. Smeer hem daarna in met een superdun laagje zonnebloemolie voordat hij volledig is afgekoeld.
Eventueel schuren met grof zout
Mocht het toch voor komen dat je het toch voor elkaar hebt gekregen om de pan aan te laten bakken, dan kan je het beste een spons gebruiken en wat zout om de aanslag weg te poetsen. Daarna vanzelfsprekend weer afspoelen, drogen en invetten. Als de pan dusdanig aanbakt dat je het er niet uit krijgt onder de hete kraan, komt dat vrijwel altijd door verkeerd gebruik.
Gaat een seasoned pan een levenlang mee?
Een goede seasoned pan kan bij het juiste gebruik een levenlang meegaan. Dit is anders bij antiaanbakpannen met teflon omdat de teflonlaag slijt. Dit natuurlijk alleen bij het juiste gebruik van de seasoned pannen. Zie de punten hierboven.
Mocht je de antiaanbaklaag van een seasonedpan beschadigen door per ongeluk toch af te wassen met zeep, dan is de antiaanbaklaag heel simpel door jezelf te herstellen.
Herstellen van de antiaanbaklaag van een seasoned pan
Als de teflon laag van een antiaanbakpan is beschadigd, dan is dat definitief kapot. Bij een seasoned pan is dit simpel door jezelf te herstellen. Dit zijn de stappen:
Stap 1: Goed schoonmaken van de pan
Als je de antiaanbaklaag van een seasoned pan wilt herstellen, dan moet je de pan eerst heel goed schoonmaken. Dit doe je door de pan heel goed af te spoelen onder de hete kraan en met een borstel of spons schoon te maken. Gebruik geen zeep! Eventueel kan je met een zachte schuurspons aangekoekte stukken wegpoetsen. Je zult zien dat de bodem meer een metaalkleur krijgt, wat erop duidt dat de antiaanbaklaag beschadigd en/of deels weg is. Is de pan goed schoon, dan ga je naar de volgende stap.
Stap 2: Maak de pan goed droog
Maak de pan goed droog en gebruik keukenpapier om zoveel mogelijk achtergebleven olieresten weg te vegen. Wanneer je keukenpapier bijna geen zwart meer uit de pan veegt, is dat voldoende. Zorg dat de pan weer kurkdroog is.
Stap 3: Insmeren en inbranden
Is de pan weer helemaal droog, dan is het tijd om de pan in te smeren met zonnebloemolie. Zorg ervoor dat dit een superdun laagje is. Het beste kan je wat olie op een keukenpapiertje doen en daarmee de pan inwrijven. Neem desnoods weer een droog keukenpapiertje waar je zachtjes alle overtollige olie mee weg wrijft.
Je zet de net ingesmeerde pan op de kookplaat en laat hem rustig opwarmen. Zet hem niet op de hoogste stand. Onze inductiekookplaat zetten we eerst op stand 5 en na een minuut of twee op stand 7. Na een paar minuten zal je zien dat de pan gaat ‘walmen’. Dit is de zonnebloemolie die zo heet wordt dat het inbrandt in de pan en veranderd in een keiharde laag. Je zult ook zien dat de kleur van de pan verandert en donkerder wordt, donkerbruin tot zwart. Dit is precies wat er moet gebeuren.
Laat de pan zo een paar minuten staan tot het walmen iets afneemt. Hierna zet je de kookplaat uit, wrijft met een keukenpapier de pan goed schoon tot er weinig kleur meer af komt. Laat de pan dan rustig afkoelen en smeer hem net voor hij helemaal is afgekoeld weer in met een superdun laagje zonnebloemolie. Hierna is de pan klaar voor gebruik. Je kunt het inbranden ook een keer herhalen.
Een antiaanbakpan zonder teflon is niet alleen sterker maar ook gezonder. Een Teflonlaag die beschadigd is niet zo goed voor de gezondheid.
Wil je verschillende pannen bekijken, dan zijn er op Bol.com een aantal mooie te zien.
Heeft een seasoned pan ook nadelen ten opzichte van een antiaanbakpan met teflon?
Niets is perfect, dus ook een seasoned pan niet. Er zijn een paar aandachtspunten die ik graag aanhaal. Deze punten kunnen je keuze om wel of geen seasoned pannen aan te schaffen misschien wel bepalen.
Geen eten in laten staan: Laat je gerechten niet in de pan staan en afkoelen om het op een later moment weer op te warmen. Dit kan de antiaanbaklaag aantasten. Ik spreek uit eigen ervaring! Bakken en de pan leegmaken is de juiste manier.
Zuur voedsel vraagt extra zorg: Zuur kan de laag snel aantasten. Wanneer je bijvoorbeeld citroen, limoen of tomaat gebruikt in een gerecht, maak het gerecht en haal het daarna meteen uit de pan. Laat de pan afkoelen en maak hem dan zo snel mogelijk schoon. Limoen, citroen, tomaat en meer hebben en vrij hoge zuurgraad die de laag kan aantasten.
Altijd droog invetten en opbergen voorkomt roest: De pannen kunnen roesten. Het is daarom belangrijk dat je altijd zorgt dat de pan volledig droog is voor je hem invet en/of opbergt.
Niet laten weken: Het is in principe niet nodig om de pan te laten weken en daarna de etensresten te verwijderen. Maak de pan schoon zoals boven aangegeven. Laat de pan niet weken in water. Ook langdurige blootstelling aan vocht kan de laag weer aantasten.
Kort de verschillen tussen een seasoned pan zonder teflon laag en een antiaanbakpan met teflon laag
Antiaanbaklaag:
Seasoned pan: Antiaanbaklaag van natuurlijke olie. De laag wordt sterker met het gebruik van de pan
Teflonpan: Chemische coating, slijt met gebruik van de pan
Hittebestendig:
Seasoned pan: Kan hoge temperaturen aan
Teflonpan: Kan beperkte temperaturen aan tot het beschadigt
Duurzaamheid:
Seasoned pan: Kan een leven lang meegaan, bij goed gebruik
Teflonpan: Beperkte levensduur
Herstelbaar
Seasoned pan: Ja, je kan de pan zelf herstellen door de laag opnieuw in te branden met olie. Doe dit altijd met zonnebloemolie!
Teflonpan: Nee, een antiaanbakpan met een teflon laag kan niet worden hersteld
Nadelen seasoned antiaanbakpan zonder teflon laag
Seasoned pan: Laag wordt aangetast door zuur, lang eten in de pan bewaren en laten weken
Teflonpan: Heeft geen problemen hiermee, maar is over het algemeen zwakker.
Afronding antiaanbakpan zonder teflon laag
Ik hoop dat ik je wat meer informatie heb kunnen geven over de seasoned antiaanbakpan zonder teflon laag en de met teflon. De belangrijkste voordelen en nadelen van seasoned pannen zijn hier wel genoemd.
Disclaimer
Ik heb dit artikel geschreven uit mijn eigen ervaring en informatie die ik later heb opgezocht omdat ik bij het gebruik van de pannen tegen wat onduidelijkheden aanliep. In hoeverre merken en prijzen van invloed zijn op de kwaliteit van de pannen weet ik niet. Ik heb het geschreven puur ter informatie om je op weg te helpen met je keuze. Lees voor het juiste gebruik van jouw seasoned pan god de gebruiksaanwijzing, voor het geval jouw pan iets anders moet worden behandeld.